Şahıs sigorta primlerinin ve bireysel emeklilik katkı paylarının vergi matrahına etkisi ile ilgili hatırlatmalar

TARİH 05 Mart 2014
KATEGORİ Mali Ajanda
OKUNMA SAYISI 17

Şahıs sigorta primlerinin ve bireysel emeklilik katkı paylarının vergi matrahına etkisi ile ilgili hatırlatmalar.

2013 YILINA İLİŞKİN GELİR VERGİSİ BEYANNAMELERİNDE VE ÜCRETLERİN VERGİLENMESİNDEKİ İNDİRİMLER AÇISINDAN:
29 Haziran 2012 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 6327 sayılı Kanunla 1 Ocak 2013 tarihinden geçerli olarak uygulanmak üzere;
şahıs sigorta primlerinin ve bireysel emeklilik katkı paylarının; tevkifata tabi olacak ücret matrahının hesabında brüt ücretten ve yıllık beyanname ile beyan edilecek gelirden indirimiyle ilgili hükümlerde değişiklikler yapılmış olup anılan değişiklikleri hatırlatmak amacıyla aşağıda ele almış bulunuyoruz.

Gelir Vergisi Kanunu’nun konuyla ilgili maddelerinin eski ve yeni halleri karşılaştırmalı olarak aşağıda sunulmuştur:

Madde: 63/3 ÜCRETLERDE İNDİRİMLER (1.1.2013)

3. Sigortanın Türkiye’de kâin ve merkezi Türkiye’de bulunan bir emeklilik veya sigorta şirketi nezdinde akdedilmiş olması şartıyla; ücretlinin şahsına, eşine ve küçük çocuklarına ait hayat sigortası poliçeleri için hizmet erbabı tarafından ödenen primlerin %50’si ile ölüm, kaza, sağlık, hastalık, sakatlık, işsizlik, analık, doğum ve tahsil gibi şahıs sigorta poliçeleri için hizmet erbabı tarafından ödenen primler (İndirim konusu yapılacak primler toplamı, ödendiği ayda elde edilen ücretin %15’ini ve yıllık olarak asgari ücretin yıllık tutarını aşamaz. Bakanlar Kurulu bu bentte yer alan oranları yarısına kadar indirmeye, iki katına kadar artırmaya ve belirtilen haddi, asgari ücretin yıllık tutarının iki katını geçmemek üzere yeniden belirlemeye yetkilidir.).

Madde:63/3 ÜCRETLERDE İNDİRİMLER 3. Sigortanın veya emeklilik sözleşmesinin Türkiye'de kain ve merkezi Türkiye'de bulunan bir sigorta veya emeklilik şirketi nezdinde akdedilmiş olması şartıyla; ücretlinin şahsına, eşine ve küçük çocuklarına ait hayat, ölüm, kaza, hastalık, sakatlık, işsizlik, analık, doğum ve tahsil gibi şahıs sigorta poliçeleri için hizmet erbabı tarafından ödenen primler ile bireysel emeklilik sistemine ödenen katkı payları,

İndirim konusu yapılacak prim, aidat ve katkıların toplamı, ödendiği ayda elde edilen ücretin %10'unu (bireysel emeklilik sistemi dışındaki şahıs sigorta poliçeleri için ödenen primlerde, ödendiği ayda elde edilen ücretin %5'ini) ve yıllık olarak asgari ücretin yıllık tutarını aşamaz. Bakanlar Kurulu bu oranı %20 oranına kadar (bireysel emeklilik sistemi dışındaki şahıs sigorta poliçeleri için %10 oranına kadar) artırmaya ve belirtilen haddi asgari ücretin yıllık tutarının iki katını geçmemek üzere yeniden belirlemeye yetkilidir.

Madde:89/1 YILLIK BEYANNAMEDE İNDİRİM(1.1.2013) 1. Beyan edilen gelirin %15’ini ve asgari ücretin yıllık tutarını aşmamak şartıyla (Bu şartın tespitinde işverenler tarafından ücretliler adına bireysel emeklilik sistemine ödenen katkı payları ile 63 üncü maddenin birinci fıkrasının (3) numaralı bendi ve bu bent kapsamında indirim konusu yapılacak prim ödemelerinin toplam tutarı birlikte dikkate alınır.) mükellefin şahsına, eşine ve küçük çocuklarına ait hayat sigortalarına ödenen primlerin %50’si ile ölüm, kaza, hastalık, sağlık, sakatlık, analık, doğum ve tahsil gibi şahıs sigorta primleri (Sigortanın Türkiye’de kâin ve merkezi Türkiye’de bulunan bir emeklilik veya sigorta şirketi nezdinde akdedilmiş olması, prim tutarlarının gelirin elde edildiği yılda ödenmiş olması ve ücret geliri elde edenlerin ücretlerinin safi tutarının hesaplanması sırasında ayrıca indirilmemiş bulunması şartıyla, eşlerin veya çocukların ayrı beyanname vermeleri halinde, bunlara ait prim kendi gelirlerinden indirilir.).
Bakanlar Kurulu bu bentte yer alan oranları yarısına kadar indirmeye, iki katına kadar artırmaya ve belirtilen haddi, asgari ücretin yıllık tutarının iki katını geçmemek üzere yeniden belirlemeye yetkilidir.

Madde:89/1 YILLIK BEYANNAMEDE İNDİRİM 1. Beyan edilen gelirin % 10'unu (bireysel emeklilik sistemi dışındaki şahıs sigorta primleri için, beyan edilen gelirin % 5'ini) ve asgarî ücretin yıllık tutarını aşmamak şartıyla, mükellefin şahsına, eşine ve küçük çocuklarına ait hayat, ölüm, kaza, hastalık, sakatlık, analık, doğum ve tahsil gibi şahıs sigorta primleri ile bireysel emeklilik sistemine ödenen katkı payları (sigortanın veya emeklilik sözleşmesinin Türkiye'de kâin ve merkezi Türkiye'de bulunan bir sigorta veya emeklilik şirketi nezdinde akdedilmiş olması, prim ve katkı tutarlarının gelirin elde edildiği yılda ödenmiş olması ve ücret geliri elde edenlerin ücretlerinin safi tutarının hesaplanması sırasında ayrıca indirilmemiş bulunması şartıyla, eşlerin veya çocukların ayrı beyanname vermeleri halinde, bunlara ait prim ve katkı payları kendi gelirlerinden indirilir).

Bakanlar Kurulu bu bentte yer alan oranları bir katına kadar artırmaya ve belirtilen haddi asgarî ücretin yıllık tutarının iki katını geçmemek üzere yeniden belirlemeye yetkilidir.

Buna göre, 1 Ocak 2013 tarihinden itibaren;

* Bireysel emeklilik sistemine ödenen katkı paylarının vergi matrahının hesabında ücretten ve yıllık beyanname ile beyan edilen gelirden indirimine son verilmiştir.
* Hayat sigorta primlerinin tamamı değil % 50 si indirime esas alınacaktır. Buna karşılık diğer şahıs sigorta primlerinde böyle bir kısıtlama olmayıp tamamı indirim hesabına dahil edilecektir.
* Ücret ve beyan edilen gelirin % 5 i olarak belirlenmiş sınırlama % 15 e çekilmiştir.
Asgari ücretin yıllık tutarını aşamama sınırı ise aynen korunmuştur.
* Yıllık beyannamede beyan edilen gelirin % 15 i ve yıllık asgari ücret tutarını aşamama sınırının tespitinde; işverenler tarafından ücretliler adına bireysel emeklilik sistemine ödenen katkı payları ile gerek ücret ve gerekse yıllık beyannamede indirim konusu yapılacak prim ödemelerinin toplam tutarı birlikte dikkate alınacaktır.
* Ücretlerden yapılacak indirimlerde; bir aşağı bölümde belirttiğimiz işverenlerce çalışanları adına ödenen katkı paylarının sınırın aşılmasında birlikte dikkate alınacağı hükmüne de dikkat edilmelidir.

İŞVERENLERCE ÇALIŞANLARI ADINA ÖDENEN BİREYSEL EMEKLİLİK KATKI PAYLARININ TİCARİ KAZANÇTAN GİDER OLARAK İNDİRİMİ AÇISINDAN:

6327 sayılı Kanunla Gelir Vergisi Kanunu’nun ticari kazancın tespitinde indirilecek giderleri düzenleyen 40. Maddesinin 9. Bendi 1 Ocak 2013 tarihinden itibaren uygulanmak üzere değiştirilmiştir. Anılan bendin eski ve 1 Ocak 2013 tarihinde yürürlüğe giren yeni hali aşağıdaki şekildedir:

Dikkat edilirse; 1 Ocak 2013 tarihinde geçerli olmak üzere işverenler tarafından doğrudan gider yazılacak çalışan adına ödedikleri katkı payının sınırıyla ilgili değişiklikler yapılmıştır.

Bunlardan birisi % 10 luk sınırın % 15 e çekilmesidir, öte yandan eskisinden farklı olarak tevkifata tabi ücretin hesabında indirim konusu yapılacak özel sigorta primi ile bu maddeye göre işverence ödenen katkı payının toplanarak bu sınırlar dikkate alınacaktır. ( Aylık ücretin % 15 i ve asgari ücretin yıllık tutarı)