TEVKİF SURETİYLE ÖDENEN GELİR VE KURUMLAR VERGİSİNİN NAKDEN İADESİNE KOLAYLIK SAĞLANDI:
Gelir ve kurumlar vergisine tabi gelir ve kazançlar üzerinde yıl içinde tevkif suretiyle ödenen vergiler, anılan yıla ilişkin yıllık gelir ve kurumlar vergisi beyannamelerinde hesaplanan vergiden mahsup edilmekte, artan tutar talebi halinde mükellefin diğer vergi borçlarına mahsup edilmekte yada nakden iade edilmektedir.
Uygulama; 252 Seri No’lu Gelir Vergisi Tebliğinde yapılan düzenleme ve açıklamalar doğrultusunda yürütülmektedir. Kısaca özetlemek gerekirse;
a. Yıllık Beyanname Üzerinde Mahsup:
Yıllık beyannamede beyan edilen gelir ve kazançlarla ilgili olmak kaydıyla yıl içinde tevkif suretiyle ödenen vergiler beyanname ekindeki tabloda detayı gösterilmek suretiyle başkaca bir şart aranmaksızın yıllık beyannamede hesaplanan gelir ve kurumlar vergisinden mahsup edilebilmektedir.
b. Başka Vergi Borçlarına Mahsup:
Gelir ve kazancın yetersiz olması nedeniyle yıllık beyannamede mahsup edilemeyen tevkif suretiyle ödenen vergiler, mükellefin tevkif suretiyle ödenen vergilerin detayını gösteren tebliğ ekindeki tablo ve dilekçe ile müracaatı halinde inceleme raporu ve teminat mektubu aranmaksızın kendisinin diğer vergi borçlarına mahsup edilecektir. Söz konusu tablo daha önce yıllık beyanname ekinde verilmişse tekrar dilekçeye eklenmesi şart değildir.
c.Nakden İade:
Tevkif suretiyle ödenen ve yıllık beyannamede hesaplanan gelir ve kurumlar vergisinden mahsuptan arta kalan tutarların mükellefin talebi halinde kendisine nakden iadesi mümkündür. Ancak; şartları daha ağır olup, ek belgeler istenilmektedir.
Şöyle ki; 10.000 TL’yi aşmayan nakit iade talepleri için tebliğ ekindeki tevkif suretiyle ödenen vergi detayını gösteren tablo ile birlikte;
- Ücret ve gayrimenkul sermaye iradına ilişkin olması halinde ücretlere ilişkin olarak işveren tarafından verilen ve kesintinin yapıldığını gösteren yazının, gayrimenkul sermaye iradına ilişkin olarak kira kontratının,
- Menkul sermaye iradına ilişkin olarak kesintiyi yapan bankalar, özel finans kurumları, aracı kurumlar ve diğer kurumlar tarafından düzenlenen ve vergi kesintisinin yapıldığını gösteren belgenin,
- Serbest meslek kazancına ilişkin olarak vergilerin sorumlu adına tahakkuk ettiğini gösteren ilgili saymanlık yazısının,
- Ticari kazançlar ve zirai kazançlara ilişkin olarak tevkif yoluyla kesilen vergilerin vergi sorumlusu tarafından ilgili vergi dairesine ödenmiş olduğuna ilişkin belgenin,
ilgili kurumca onaylı birer örneğinin iade talep dilekçesine eklenmesi gerekmektedir.
Bu şartların yerine getirilmesi halinde inceleme raporu ve teminat aranmaksızın nakit iade yapılacaktır.
10.000 TL nı aşan nakit iadelerde ise; iadenin 10.000 TL lık kısmı yukarıdaki şekilde gerçekleştirilmekte, aşan kısmın iadesi ise inceleme raporu ve teminat karşılığına yapılmaktadır.
Yeminli Mali Müşavirlerle tam tasdik sözleşmesi olan mükelleflerde ise nakit iade taleplerinin 100.000 TL na kadar olan kısmı Yeminli Mali Müşavirin tam tasdik raporuna göre yerine getirilmektedir. 100.000 TL nı aşan kısmın iadesi ise (100.000 TL lık kısım yine YMM raporuyla) inceleme raporu ve teminat mektubu karşılığında yapılmaktadır.
Gelir İdaresi Başkanlığı’nca yayımlanan 5 Ocak 2012 tarihli Gelir Vergisi Sirküleri/79 ile
Nakden iade taleplerinde aranılan belgelerle ilgili olarak aşağıdaki açıklamalar yapılmıştır:
“252 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliği uyarınca tevkif yoluyla ödenmiş vergilerin nakden iadesinde istenilen bilgilerin, E-VDO merkezi sorgulama ekranından tespit edilebilmesi durumunda, bu bilgilere ilişkin belgeler mükelleflerden ayrıca kağıt ortamında aranılmayacak olup, dilekçe ile yıl içinde yapılan tevkifatlara ait tablo yeterli olacaktır.
Ancak, nakden iadeye ilişkin bilgilerin E-VDO merkezi sorgulama sisteminden tespit edilememesi durumunda ise 252 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliğinde belirtilen belgelerin dilekçe ekinde istenilmesine devam edilecektir.”
Buna göre; ücret tevkifatlarına ilişkin işveren yazısı, kira gelirlerinde kira kontratı, menkul sermaye iratlarında kesintiyi yapan banka ve aracı kurum yazısı, serbest meslek kazancında ilgili saymanlık yazısı, ticari ve zira kazançlarda tevkifatın vergi dairesine ödendiğini gösteren belgeler; vergi idaresince E.VDO dan tespit ediliyorsa ayrıca mükelleften istenilmeyecektir.
79 Sayılı Gelir Vergisi Sirküleri ekte sunulmuştur.
SAYGILARIMIZLA.
Tevkif suretiyle ödenen vergilerin mahsup ve iadesinde aranılan belgeler hakkında.
Tarih 05/01/2012
Sayı GVK-79/2012-1/Mahsup ve İade
Kapsam
T.C.
MALİYE BAKANLIĞI
Gelir İdaresi Başkanlığı
Gelir Vergisi Sirküleri/79
Konusu :Tevkif suretiyle ödenen vergilerin mahsup ve iadesinde aranılan belgeler hakkında.
Tarihi :05/01/2012
Sayısı :GVK-79/2012-1/Mahsup ve İade
İlgili olduğu maddeler :Gelir Vergisi Kanunu Madde 121
İlgili olduğu kazanç türleri :Ticari kazanç, zirai kazanç, serbest meslek kazancı, ücretler ve menkul sermaye iradı.
1. Giriş
Tevkif suretiyle kesilen vergilerin yıllık beyanname üzerinden hesaplanan vergilerden mahsubu ve kalan kısmın nakden iadesiyle ilgili olarak yapılacak başvurularda aranılan belgelere ilişkin açıklamalar bu Sirkülerin konusunu oluşturmaktadır.
2. Yasal Düzenleme
Gelir Vergisi Kanununun 121 ve Kurumlar Vergisi Kanununun 34 üncü maddelerinde; beyannamede gösterilen gelire dâhil kazanç ve iratlardan Gelir/Kurumlar Vergisi Kanunlarına göre kesilmiş bulunan vergilerin, beyanname üzerinden hesaplanan gelir/kurumlar vergisine mahsup edileceği, mahsubu yapılan miktarın gelir/kurumlar vergisinden fazla olması halinde aradaki farkın vergi dairesince mükellefe bildirileceği ve mükellefin tebliğ tarihinden itibaren bir yıl içinde müracaatı üzerine kendisine red ve iade olunacağı hüküm altına alınmıştır.
Söz konusu maddelerde, iadeyi mahsuben veya nakden yaptırma, inceleme raporuna, yeminli mali müşavir raporuna veya teminata bağlama ve iade için aranılacak belgeleri belirleme konusunda Maliye Bakanlığına yetki verilmiştir. Bu yetki; kazanç türlerine, iade şekillerine, geliri elde edenin veya ödemeyi yapanın hukuki statüsüne göre ayrı ayrı kullanılabileceği gibi belli hadler çerçevesinde de kullanılabilecektir.
Mahsuben iade işlemi, aranan tüm belgelerin tamamlanması koşuluyla, yıllık gelir veya kurumlar vergisi beyannamesinin verildiği tarih itibariyle yapılacaktır. İkmalen veya re'sen yapılan tarhiyatlarda ise mahsup işlemi, mahsup talebine ilişkin dilekçe ve eklerinin eksiksiz olarak vergi dairesi kayıtlarına girdiği tarih itibariyle yapılacaktır. Aranan belgelerin tamamlanması aşamasında yapılan tahsilâtlar yönünden düzeltme yapılmayacaktır.
Bu düzenlemelere göre, tevkif yoluyla kesilen vergilerin mahsup ve iadesine ilişkin açıklamalar, 252 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliği ile 1 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliğinde yapılmıştır.
252 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliğinin "1.3.2. Nakden İade" başlıklı bölümünde, "Nakden iade taleplerinin dilekçe ile yapılması şarttır. Tevkif yoluyla kesilen vergilere ilişkin nakden iade edilecek tutarın 10 milyar lirayı geçmemesi halinde iade talebi, yıl içinde yapılan tevkifatlara ilişkin tablo (Ek:1) ile birlikte;
- Ücret ve gayrimenkul sermaye iradına ilişkin olması halinde ücretlere ilişkin olarak işveren tarafından verilen ve kesintinin yapıldığını gösteren yazının, gayrimenkul sermaye iradına ilişkin olarak kira kontratının,
- Menkul sermaye iradına ilişkin olarak kesintiyi yapan bankalar, özel finans kurumları, aracı kurumlar ve diğer kurumlar tarafından düzenlenen ve vergi kesintisinin yapıldığını gösteren belgenin,
- Serbest meslek kazancına ilişkin olarak vergilerin sorumlu adına tahakkuk ettiğini gösteren ilgili saymanlık yazısının,
- Ticari kazançlar ve zirai kazançlara ilişkin olarak tevkif yoluyla kesilen vergilerin vergi sorumlusu tarafından ilgili vergi dairesine ödenmiş olduğuna ilişkin belgenin,
ilgili kurumca onaylanan bir örneğinin dilekçeye eklenmesi koşuluyla inceleme raporu ve teminat aranmaksızın yerine getirilir." açıklamalarına yer verilmiştir.
Öte yandan, Vergi Usul Kanununun mükerrer 257 nci maddesinin Bakanlığımıza verdiği yetkiye istinaden gelir vergisi ve kurumlar vergisi mükelleflerine muhtasar beyannamelerini elektronik ortamda verme zorunluluğu getirilmiştir. Elektronik ortamda verilen muhtasar beyannamede yer alan "Ücret ve Ücret Sayılan Ödemeler ile Menkul Sermaye İratları Dışında Kalan Ödemelere Ait Bildirim" ile gayrimenkul sermaye iradı, serbest meslek kazancı, ticari kazanç ve zirai kazançlara ilişkin olarak yapılan tevkifatlarda, tevkifat yapılan kişinin adı soyadı, vergi kimlik numarası (T.C. kimlik numarası) ödemenin gayri safi tutarı ve yapılan tevkifatın miktarına ilişkin bilgiler bulunmakta ve bu bilgiler ile vergilerin ödenip ödenmediği hususu vergi daireleri tarafından E-VDO merkezi sorgulamalar ekranında e-beyanname bölümünden sorgulanabilmektedir.
Bu nedenle, mükelleflerin iade işlemleri için harcadığı zamanı, ödemenin gecikmesi sebebiyle katlandıkları maliyeti ve vergi daireleri üzerindeki iş yükünü azaltmak amacıyla 252 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliği uyarınca tevkif yoluyla ödenmiş vergilerin nakden iadesinde istenilen bilgilerin, E-VDO merkezi sorgulama ekranından tespit edilebilmesi durumunda, bu bilgilere ilişkin belgeler mükelleflerden ayrıca kağıt ortamında aranılmayacak olup, dilekçe ile yıl içinde yapılan tevkifatlara ait tablo yeterli olacaktır.
Ancak, nakden iadeye ilişkin bilgilerin E-VDO merkezi sorgulama sisteminden tespit edilememesi durumunda ise 252 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliğinde belirtilen belgelerin dilekçe ekinde istenilmesine devam edilecektir.
Duyurulur.
Mehmet KİLCİ
Gelir İdaresi Başkanı
Loading...
